Voorbeeld onderhandse lening aan kind: zo leg je het goed vast

Een juridisch bindende onderhandse lening aan een kind legt u goed vast met een schriftelijke leningsovereenkomst. Daarin staan in elk geval de namen van u en uw kind, het geleende bedrag, het doel, een marktconforme rente, de looptijd en een concreet aflossingsschema, met datum en handtekeningen. Een schuldbekentenis kan de voorwaarden van een lening van een ouder aan een kind ook vastleggen. Hieronder vindt u een voorbeeld van zo'n overeenkomst: een modelovereenkomst voor geld lenen aan uw kind die u zelf kunt invullen. Daarna volgen een rekenvoorbeeld, wat er gebeurt bij echtscheiding of overlijden, en de fiscale regels die u moet kennen om schenkbelasting te voorkomen.

Wat is een onderhandse lening aan je kind?

Een onderhandse lening aan je kind is een lening tussen twee particulieren, zoals ouders en hun kind. Er is geen bank of kredietverstrekker als tussenpartij betrokken. Dit type lening, ook wel een lening tussen familie of vrienden genoemd, komt veel voor. Denk hierbij aan geld lenen van ouders, vrienden of zelfs een kleinkind en een grootouder. Volgens de Consumentenbond heet een lening tussen familie of vrienden een onderhandse lening. Meer algemene uitleg leest u bij onderhandse lening.

Het is belangrijk dat een lening van een ouder aan een kind echt wordt terugbetaald; anders is het fiscaal een schenking. Daarom moeten de voorwaarden van deze onderhandse lening duidelijk worden vastgelegd. Een schriftelijke leningsovereenkomst is hiervoor nodig, met een concreet terugbetalingsschema om misverstanden te voorkomen.

Waarom een schriftelijke leningsovereenkomst belangrijk is

Een schriftelijke leningsovereenkomst is belangrijk om fiscale problemen en misverstanden te voorkomen. U legt hiermee alle afspraken duidelijk vast, wat onduidelijkheid achteraf voorkomt. Zo heeft u ook bewijs van de gemaakte afspraken, bijvoorbeeld tegenover de Belastingdienst of tegenover broers en zussen bij een erfenis.

Een onderhandse lening werkt alleen goed als u duidelijke afspraken maakt en deze vastlegt. Denk hierbij aan de uiterste terugbetaaldatum en of het bedrag in één keer of in delen wordt afgelost. Een aflossingsschema moet altijd in de overeenkomst staan. Bij een groot bedrag of een lening voor een woning is het verstandig om de afspraken notarieel vast te leggen. Dit geeft u een extra vangnet.

Voorbeeld en sjabloon van een onderhandse lening aan je kind

Een voorbeeld en sjabloon van een onderhandse lening aan je kind helpt u om alle afspraken correct vast te leggen. Het beschrijft de belangrijke onderdelen, zoals de hoofdsom, rente, looptijd en het aflossingsschema. Een juridisch bindende onderhandse lening aan een kind vereist een leningsovereenkomst met duidelijke voorwaarden, inclusief concrete terugbetalingstermijnen. Hieronder staan eerst de onderdelen en daarna een voorbeeldtekst die u zelf kunt invullen.

Belangrijke onderdelen van het voorbeeldcontract

Een voorbeeldcontract voor een onderhandse lening aan uw kind moet diverse belangrijke onderdelen bevatten:

• Partijen: namen, adressen en geboortedata van de uitlener (u) en de lener (uw kind).
• Hoofdsom en verstrekking: het geleende bedrag, de datum en de rekening waarop u het overmaakt.
• Doel: waarvoor uw kind het geld gebruikt, bijvoorbeeld de aankoop van een woning of een auto.
• Rente: het rentepercentage, of het vast of variabel is, en hoe u het heeft bepaald.
• Looptijd en aflossing: de aflossingsvorm (annuïtair, lineair of in één keer), het bedrag per termijn en de uiterste aflosdatum.
• Betaling: de betaaldatum per maand en het rekeningnummer waarop uw kind betaalt.
• Extra aflossen en opeisbaarheid: of uw kind boetevrij extra mag aflossen, en wanneer u het hele bedrag mag opeisen, bijvoorbeeld bij achterstanden of verkoop van de woning.
• Datum, plaats en handtekeningen van beide partijen.

Gratis voorbeeld leningsovereenkomst

Deze voorbeeldtekst is een modelovereenkomst die u kunt overnemen en invullen. Het is een hulpmiddel en geen juridisch advies; laat bij een groot bedrag of een lening voor een eigen woning een notaris of fiscalist meekijken.

Overeenkomst van geldlening

1. Partijen. [Naam ouder(s)], wonende te [adres], hierna: de uitlener, en [naam kind], wonende te [adres], hierna: de lener.
2. Hoofdsom. De uitlener leent de lener € [bedrag]. De uitlener maakt dit bedrag op [datum] over naar rekening [IBAN] van de lener. De lener erkent dit bedrag aan de uitlener schuldig te zijn.
3. Doel. De lener gebruikt het geld voor [doel, bijvoorbeeld de aankoop van de woning aan (adres)].
4. Rente. De lener betaalt over het openstaande bedrag een vaste rente van [percentage]% per jaar. Partijen hebben deze rente marktconform bepaald op [datum], op basis van [bron, bijvoorbeeld de rente van vergelijkbare leningen bij banken].
5. Aflossing en looptijd. De lener lost de lening annuïtair af in [aantal] maandelijkse termijnen van € [bedrag], voor het eerst op [datum]. De lening is uiterlijk op [datum] volledig afgelost.
6. Betaling. De lener maakt elke termijn uiterlijk op de [dag] van de maand over naar rekening [IBAN] van de uitlener.
7. Extra aflossen. De lener mag op elk moment zonder kosten geheel of gedeeltelijk extra aflossen.
8. Opeisbaarheid. Het openstaande bedrag is direct opeisbaar als de lener meer dan [aantal] termijnen achterloopt, als de lener failliet gaat of in de schuldsanering komt, of als [bijvoorbeeld: de woning wordt verkocht].
9. Overlijden. Overlijdt de uitlener, dan loopt de lening door tegenover zijn erfgenamen, tenzij [afspraak, bijvoorbeeld: verrekening met het erfdeel van de lener]. Overlijdt de lener, dan [afspraak].
10. Ondertekening. Aldus opgemaakt in tweevoud en ondertekend te [plaats] op [datum]. [Handtekening uitlener] [Handtekening lener]

Bewaar allebei een getekend exemplaar, en bewaar ook de bankafschriften van de verstrekking en van elke betaling. Leent u aan een ander familielid, dan kunt u dezelfde opzet gebruiken.

Rekenvoorbeeld

Stel, u leent uw dochter € 30.000 voor de aankoop van haar eigen woning, tegen een vaste rente van 4% per jaar, annuïtair af te lossen in 30 jaar (360 maanden). Dan betaalt zij € 143,22 per maand. In het eerste jaar is daarvan € 1.190,38 rente; de schuld is na een jaar gedaald tot € 29.471,69. Over de hele looptijd betaalt zij in totaal € 51.560,85 terug. Of 4% in uw situatie marktconform is, hangt af van de rente die een bank op dat moment voor een vergelijkbare lening vraagt; controleer dat en leg vast hoe u het heeft bepaald.

Hoe bepaal je een marktconforme rente voor de lening?

Om een marktconforme rente voor een onderhandse lening te bepalen, vergelijkt u de rentetarieven van vergelijkbare leningen bij banken. Een redelijke rente voor een onderhandse lening heeft dezelfde hoogte als de rente die een bank zou vragen voor een vergelijkbare lening: dezelfde looptijd, rentevaste periode en zekerheden. Volgens de Belastingdienst moet bij een lening voor een eigen woning de rente overeenkomen met de rente die u zou betalen bij een bank of een andere financiële instelling. Het afspreken van zo’n rente helpt voorkomen dat de Belastingdienst de lening als schenking ziet. Voor een lening die niet voor een woning is, kijkt u naar de rente van een vergelijkbare persoonlijke lening; de actuele rentes staan in de rentevergelijking. Rekenvoorbeelden en de regels leest u bij marktconforme rente onderhandse lening.

Welke voorwaarden en afspraken moet je vastleggen?

Voor een onderhandse lening aan uw kind legt u alle voorwaarden en afspraken schriftelijk vast in een contract. Dit voorbeeld onderhandse lening aan kind moet duidelijkheid bieden over wie de lener en uitlener zijn, het leenbedrag, de rente, de aflossing, de betaling en de looptijd. Een onderhandse akte moet in ieder geval de volgende zaken bevatten:

• De hoogte van het leenbedrag en het rentepercentage
• De datum van rentebetaling en de startdatum voor aflossing of rentebetaling
• Afspraken over de gevolgen als terugbetaling niet lukt, tussentijdse opzegging, vervroegd aflossen en het aangaan van andere leningen

Het rentepercentage moet marktconform zijn. De geldlening vereist verder aandacht voor zakelijkheid: u gedraagt zich als een gewone geldverstrekker, dus u int de rente en aflossing ook echt.

Looptijd en aflossingsschema

De looptijd van een lening is de afgesproken periode waarin uw kind het geleende bedrag volledig terugbetaalt. Deze periode legt u vast in de leningsovereenkomst voor uw onderhandse lening aan kind. Gaat het om een lening voor een eigen woning, dan moet uw kind voor de renteaftrek binnen 30 jaar minimaal annuïtair of lineair aflossen. De looptijd kan korter worden door vervroegd af te lossen, volledig of gedeeltelijk, als de overeenkomst dat toestaat.

Rente en rentebetaling

Rente is de vergoeding die uw kind betaalt voor het lenen van geld. Leg vast hoe hoog de rente is, of die vast of variabel is, en wanneer uw kind die betaalt, bijvoorbeeld maandelijks samen met de aflossing.

De Belastingdienst stelt dat de rente echt betaald moet zijn. Dit is essentieel voor renteaftrek: heeft de geldverstrekker de rente kwijtgescholden, dan mag uw kind die rente niet aftrekken. Leg de betalingen daarom vast met bankafschriften.

Zekerheden en eventuele hypotheek op de woning

Leent uw kind het geld voor een woning, dan kunt u als zekerheid een recht van hypotheek op die woning laten vestigen. Dat gaat via een notaris, die daarvoor een hypotheekakte opstelt. Verkoopt uw kind de woning of kan het niet meer betalen, dan heeft u zo meer zekerheid dat u uw geld terugkrijgt. Heeft uw kind ook een hypotheek bij een bank, dan gaat die bank meestal voor. Voor de renteaftrek zelf is een hypotheekrecht niet nodig; wel moet de lening aan de voorwaarden voor een eigenwoningschuld voldoen.

Wat gebeurt er bij echtscheiding of overlijden?

Leg in de overeenkomst ook vast wat er gebeurt bij echtscheiding of overlijden. Leent uw kind samen met een partner, laat dan allebei tekenen: dan zijn ze allebei schuldenaar. Gaan ze uit elkaar, dan moeten de ex-partners afspraken maken over de verdeling van hun bezittingen en schulden, inclusief de lening van u.

Overlijdt u als ouder, dan hoort de vordering op uw kind bij uw nalatenschap: uw kind blijft de lening verschuldigd aan de erfgenamen, of de schuld wordt verrekend met zijn erfdeel. Overlijdt uw kind, dan valt de schuld in de nalatenschap van uw kind. Leg in de overeenkomst of in uw testament vast wat er in die gevallen moet gebeuren; in de modelovereenkomst hierboven is daar een artikel voor. Bespreek het ook met uw andere kinderen als de lening later met de erfenis wordt verrekend, en herzie uw testament als uw familiesituatie verandert.

Fiscale aandachtspunten bij een onderhandse lening aan je kind

Bij een voorbeeld onderhandse lening aan kind zijn fiscale aandachtspunten belangrijk om schenkbelasting te voorkomen. Een renteloze lening of een lening met een te lage rente kan de Belastingdienst zien als een schenking. Dit kan leiden tot verschuldigde schenkbelasting. De rente moet daarom marktconform zijn en daadwerkelijk betaald worden. De gevolgen voor box 1 en box 3 staan hieronder.

Belastingregels en gevolgen voor de schenking

Als een onderhandse lening aan uw kind niet voldoet aan de regels van de Belastingdienst, kan dit leiden tot belastingheffing. De Belastingdienst kan het rentevoordeel of zelfs het hele bedrag als een schenking zien. Is de lening direct opeisbaar en betaalt uw kind geen of minder dan 6% rente, dan geldt volgens artikel 15 van de Successiewet het verschil met 6% per jaar als schenking. Bij een renteloze, direct opeisbare lening van € 30.000 is dat € 1.800 per jaar.

Ontvangers van een schenking betalen schenkbelasting als het bedrag boven de vrijstelling uitkomt. In 2026 mogen ouders hun kind volgens de Belastingdienst € 6.908 per jaar belastingvrij schenken. Daarboven geldt voor een (pleeg- of stief)kind in 2026 een tarief van 10% tot € 158.669 en 20% daarboven. De schenker kan ervoor kiezen de schenkbelasting te betalen, maar dit wordt dan zelf ook als een schenking gezien.

Box 1 en box 3 gevolgen

Voor u als ouder is de lening een vordering op uw kind. Die telt in box 3 mee als bezitting; de rente die u ontvangt, valt niet in box 1. Voor uw kind hangt het af van het doel. Is de lening aangegaan voor een eigen woning en voldoet ze aan de voorwaarden, dan is het een eigenwoningschuld in box 1 en kan uw kind de betaalde rente aftrekken. Uw kind moet de gegevens van de lening dan via de aangifte inkomstenbelasting aan de Belastingdienst doorgeven, anders vervalt de renteaftrek. Is de lening voor iets anders, zoals een auto, dan is ze voor uw kind een schuld in box 3 en is de rente niet aftrekbaar. Meer hierover leest u bij de Belastingdienst regels voor geld lenen aan familie.

Stappenplan: zo stel je zelf een geldige leningsovereenkomst op

Een voorbeeld onderhandse lening aan kind helpt u bij het zelf opstellen van een geldige leningsovereenkomst. Het is cruciaal om alle afspraken schriftelijk vast te leggen.

Dit stappenplan leidt u door de belangrijkste fasen:

1. Bepaal de kernvoorwaarden: Denk aan het geleende bedrag, de looptijd en een marktconforme rente.
2. Overleg met uw kind: Bespreek alle details en leg de afspraken vast.
3. Verzamel documenten: Zorg dat u alle benodigde papieren bij de hand heeft.
4. Juridische controle en ondertekening: Laat de overeenkomst nakijken en zet uw handtekening.

Overleg en afspraken maken met je kind

Overleg en afspraken maken met je kind is essentieel voor een onderhandse lening. Je spreekt samen het geleende bedrag af, inclusief de verstrekkingsdatum. Ook leg je vast wat de marktconforme rente is en hoe je die hebt bepaald. Verder spreek je af wanneer de rente betaald moet worden, wat de betaaltermijnen zijn en vanaf welke datum de rentebetaling start. Een voorbeeld onderhandse lening aan kind helpt je om ook de startdatum voor het aflossen van de lening vast te leggen. Bespreek ook wat er gebeurt als je kind een tijd niet kan betalen. Dit voorkomt misverstanden later.

Documenten verzamelen en opstellen

Voor het opstellen van een voorbeeld onderhandse lening aan kind is het zorgvuldig verzamelen van documentatie een cruciale stap. Houd in elk geval bij elkaar:

• een kopie van de identiteitsbewijzen van u en uw kind;
• het bankafschrift waaruit blijkt dat u het bedrag heeft overgemaakt;
• het aflossingsschema met rente en aflossing per termijn;
• bij een lening voor een woning: de koopakte of de nota van de verbouwing;
• de bankafschriften van alle betalingen van rente en aflossing.

Juridische controle en ondertekening

Voor de juridische controle en ondertekening van een onderhandse lening aan een kind is het verstandig de overeenkomst te laten nakijken door een notaris, advocaat of fiscalist, zeker bij een groot bedrag of een eigen woning. Beide partijen ondertekenen en dateren twee exemplaren, en ieder bewaart er één. Een notariële akte is niet verplicht, maar geeft extra bewijs en is nodig als u een recht van hypotheek wilt.

Hoe voorkom je conflicten en fiscale problemen?

Duidelijke afspraken over leningen en schenkingen voorkomen financiële conflicten binnen de familie. Om fiscale problemen te vermijden, legt u alle voorwaarden van een onderhandse lening aan uw kind schriftelijk vast. Denk hierbij aan een marktconforme rente en een concreet aflossingsschema. Laat de rente en aflossing ook echt betalen, en leg vast als u een deel van de schuld schenkt. Loopt uw kind achter, vraag dan zelf tijdig om betaling: een vordering uit een overeenkomst verjaart vijf jaar nadat ze opeisbaar is geworden (artikel 3:307 BW), en met een schriftelijke aanmaning stuit u die verjaring (artikel 3:317 BW). Scheldt u de schuld kwijt, dan is dat een schenking. Zo weet iedereen waar hij aan toe is en voorkomt u verwarring met de Belastingdienst. Dit beschermt zowel u als uw kind, en ook eventuele broers en zussen, tegen onverwachte financiële verrassingen.

Alternatieven voor een onderhandse lening aan je kind

Naast een onderhandse lening aan uw kind zijn er andere manieren om financiële ondersteuning te bieden. Denk hierbij aan een familiehypotheek via de notaris, een lening via een bank of kredietverstrekker, of een directe schenking. Elke optie heeft specifieke voorwaarden en fiscale gevolgen die u goed moet overwegen.

Familiehypotheek via de notaris

Bij een familiehypotheek leent u uw kind geld voor een eigen woning, en legt de notaris de lening vast in een akte, vaak met een recht van hypotheek op de woning. Voor de renteaftrek bij uw kind gelden de gewone eigenwoningregels: een zakelijke rente, aflossing binnen 30 jaar (annuïtair of lineair), rente die echt wordt betaald en gegevens van de lening in de aangifte. Een familiehypotheek kan naast een hypotheek bij een bank bestaan. Vraag de notaris of een hypotheekadviseur hoe u dat regelt.

Lening via een bank of kredietverstrekker

Een lening via een bank of kredietverstrekker is een alternatief voor een onderhandse lening. Uw kind leent dan zelf, en de kredietverstrekker beoordeelt of het de lening kan dragen. Kies voor een kredietverstrekker of kredietbemiddelaar die onder toezicht staat van de AFM. Rood staan op de betaalrekening is meestal duurder dan een persoonlijke lening.

Lening aanvragen: zo werkt het proces

Het proces voor een onderhandse lening aan een kind start met het opstellen van een goede leenovereenkomst. Deze overeenkomst is essentieel om de lening juridisch bindend te maken. U legt hierin alle voorwaarden schriftelijk vast. Denk aan de hoogte van het bedrag, het rentepercentage en de datum van rentebetaling.

Ook de looptijd van de lening en concrete terugbetalingsafspraken moeten duidelijk worden vastgelegd. Vergeet niet het doel van de lening te vermelden. De rente moet altijd marktconform zijn. Laat de overeenkomst nalezen door een deskundige, zoals een advocaat of notaris, voordat u deze definitief maakt. Gebruik het voorbeeld hierboven als basis.

Persoonlijke lening als alternatief voor een onderhandse lening

Een onderhandse lening is een alternatief voor een persoonlijke lening, vooral als uw kind nog geen banklening kan krijgen, bijvoorbeeld door een laag of onzeker inkomen. Het is een manier om geld te lenen zonder tussenkomst van een bank. Wil uw kind juist geen geldzaken binnen de familie, om problemen in de relatie te voorkomen? Dan is een persoonlijke lening de andere route.

Een persoonlijke lening heeft een vaste rente en een vaste looptijd, en een kredietverstrekker toetst vooraf of uw kind de lening kan dragen. Het is een aantrekkelijke optie als u duidelijke voorwaarden boven informele afspraken verkiest. De actuele rentes staan in de rentevergelijking.

Lening aanvragen zonder gedoe: kan dat? Tips en aandachtspunten

Wilt u een lening aanvragen zonder gedoe? Dat vraagt om duidelijke afspraken. Wilt u meer weten over hoe u een lening aanvragen zonder gedoe voorbereidt? Let bij een lening aan uw kind op de volgende punten:

• Een goede leenovereenkomst opstellen is essentieel.
• De lening en alle voorwaarden duidelijk en schriftelijk vastleggen.
• Afspraken maken over wat er gebeurt als er iets misgaat, zoals een betalingsachterstand of de verkoop van een woning.
• Vastleggen van bedrag, rentepercentage, hoofdsom, looptijd en aflossingswijze.
• De startdatum voor aflossing of rentebetaling opnemen.
• Zorgen voor een marktconforme rente.
• De overeenkomst laten nalezen door een deskundige.