Crowdfunding is een investeringsmethode waarbij u projecten, initiatieven of nieuwe bedrijven financieel steunt. Via online platforms investeert een groep beleggers in zeer diverse doelen. Op deze pagina leert u hoe crowdfunding projecten werken, hoe u ze vergelijkt en waar u op let bij het investeren.
Crowdfunding projecten zijn een financieringsmethode waarbij een betrokken groep mensen gezamenlijk een project financieel mogelijk maakt via een online platform. Dit werkt door het ophalen van individuele financiële bijdrages binnen een beperkte periode. Projecten kunnen zo financiering krijgen van het grote publiek.
Het opzetten van een crowdfunding actie heeft als doel een project te financieren door geld van investeerders aan te trekken. Dit vereist een doordacht opgezet project en hard werken. Een succesvolle campagne vraagt ook om een publieke presentatie van het projectidee, inclusief het bepalen van de projectstappen en het reageren op vragen.
Crowdfunding projecten kennen een breed scala aan soorten en sectoren, gericht op zowel maatschappelijke als commerciële doelen. Initiatiefnemers financieren diverse projecten, onderverdeeld in categorieën zoals ondernemingen, creatieve projecten en consumentenleningen. Enkele specifieke sectoren die gefinancierd worden, zijn:
Vastgoed crowdfunding projecten werken op basis van gezamenlijke investeringsprincipes, waarbij meerdere beleggers kapitaal bijeenbrengen voor vastgoed. Dit democratiseert de toegang tot hoogwaardige vastgoedbeleggingsprojecten, die doorgaans substantiële investeringen vragen. Particuliere beleggers krijgen hierdoor toegang tot institutionele kwaliteit vastgoeddeals, zonder zelf een woning te kopen of te beheren. Dit maakt vastgoed crowdfunding aantrekkelijk voor beginnende investeerders die zonder grote kapitaalinleg willen instappen. Ontwikkelingsprojecten bieden potentieel hogere rendementen, maar brengen ook verhoogd risico met zich mee door onzekerheden. Vanaf 2024 worden vastgoedcrowdfundingprojecten in Nederland beoordeeld op risicoanalyse voor verstandig beleggen. Crowdfunding voor vastgoed is een alternatief voor een doorlopend krediet voor vastgoedinvesteerders. Online platforms verbinden direct particuliere investeerders en woningkopers, en bieden de mogelijkheid om projecten te bekijken en te selecteren.
Duurzame en groene projecten richten zich op een positieve impact op milieu en maatschappij. Deze projecten omvatten duurzame energie, energie-efficiëntie, preventie van milieuverontreiniging, duurzame landbouw, biodiversiteit, duurzaam vervoer, duurzaam watergebruik en groen bouwen. Platformen zoals DuurzaamInvesteren.nl specialiseren zich sinds 2013 in groene projecten, vaak gericht op duurzame energie. Een duurzaam energieproject bespaart energie of wekt deze op met hernieuwbare bronnen. Investeren in deze crowdfunding projecten draagt bij aan de Sustainable Development Goals en bevordert groene economische groei, de circulaire economie en een duurzame landbouwsector. Het biedt investeerders de mogelijkheid om met een “groen geweten” te investeren.
Crowdfunding biedt financiering voor diverse zakelijke en horecaprojecten. Een zakelijke lener kan crowdfunding inzetten om een nieuwe vestiging te openen. Deze projecten omvatten brede bedrijfsinvesteringen. Denk hierbij aan groeiplannen, innovaties, of de financiering van horecaondernemingen.
Crowdfunding platformen vergelijken is essentieel voor zowel investeerders als ondernemers. Bij deze vergelijking kijkt u naar de kosten, de voorwaarden en de betrouwbaarheid van de verschillende aanbieders. Platforms hanteren uiteenlopende fees. Voor ondernemers kunnen dit plaatsingskosten, succesfees en beheerkosten zijn, die een aanzienlijk deel van de totale financieringskosten kunnen uitmaken. Investeerders moeten rekening houden met eventuele servicekosten of transactiekosten die hun uiteindelijke rendement beïnvloeden.
Rekenvoorbeeld: bij €50.000 geleend over 36 maanden tegen 8,5% rente betaalt u maandelijks circa €1.576.
Naast de kosten zijn de voorwaarden cruciaal. Denk hierbij aan de looptijd van projecten, de benodigde documentatie, de minimale en maximale investeringsbedragen, en de terugbetalingsstructuur. Tot slot is de betrouwbaarheid van een platform van groot belang. Dit omvat de transparantie over risico’s, de due diligence die wordt uitgevoerd op projecten, en de reputatie van het platform in het omgaan met potentiële risico’s zoals fraude of wanbetaling.
In Nederland zijn er diverse platforms actief voor crowdfunding projecten. Geldvoorelkaar.nl is een bekend online platform, dat tot en met 2018 het grootste was. Voor ondernemers waren rond 2011 platforms als CrowdAboutNow, Geldvoorelkaar en Symbid belangrijk voor financiering via leningen of aandelen. De ‘Big 5’ marktleiders voor bedrijfsfinanciering waren in 2017 en 2018 prominente spelers. Een breed scala aan platforms is beschikbaar, waaronder Collin Crowdfund, Crowdrealestate en DuurzaamInvesteren. Regelmatig worden overzichten gepubliceerd met prestaties en kerncijfers van de belangrijkste crowdfundingplatforms. Tot eind 2021 was via een Pro Account inzicht in de 40 belangrijkste platforms beschikbaar. De marktpositie van deze platforms wordt bijgehouden op gespecialiseerde websites.
De kosten en rentepercentages voor crowdfunding projecten variëren per platform. Een platform kan bijvoorbeeld 7,5% kosten rekenen over het opgehaalde bedrag, aangevuld met €0,25 per iDEAL-transactie. Het rentepercentage heeft altijd invloed op de totale leenkosten. De effectieve rente, die de werkelijke kosten van een lening omvat, houdt rekening met alle afsluitkosten en de frequentie van betalingen. Bij zakelijke leningen, die vaak via crowdfunding worden gefinancierd, zijn de rentekosten opgebouwd uit een basisrente, een marge voor de financier en risicokosten. Een hoger rentepercentage leidt direct tot hogere totale leenkosten over de looptijd, terwijl een lager rentepercentage de rentekosten verlaagt. Als een platform variabele rentetarieven aanbiedt, bestaat de rente meestal uit een referentierente, zoals Euribor, plus een opslag. Rekenvoorbeeld: bij een succesvol opgehaald bedrag van €10.000 betaalt de projecteigenaar al €750 aan platformkosten. Dit bedrag komt bovenop de rente, die de totale kosten van de lening verder verhoogt.
Crowdfunding projecten kennen verschillende looptijden en voorwaarden. De financieringstermijnen zijn doorgaans 12, 24, 36, 48, 60 of 72 maanden. Culturele projecten zijn een specifieke categorie binnen crowdfunding. Voor deze projecten met maatschappelijke impact gelden specifieke voorwaarden: zo is de maximale looptijd voor ‘Proberen’ projecten 12 maanden en voor ‘Ontwikkelen’ projecten 24 maanden. Hoewel er standaard maximale looptijden zijn, kan hiervan in uitzonderlijke gevallen worden afgeweken, mits dit expliciet op de projectpagina staat. De meeste crowdfunding projecten zijn kleinschalig en omvatten vaak persoonlijke initiatieven of goede doelen.
Investeren in crowdfunding projecten biedt potentieel voor rendement, maar brengt ook duidelijke risico’s met zich mee. Het rendement hangt af van het project en het gekozen platform. Gemiddeld liggen de rendementen uit crowdfunding tussen de 5 en 7 procent. De werkelijkheid blijkt vaak net boven de 5 procent uit te komen. Hogere rendementen gaan gepaard met een hoger risico. Crowdfunding investeren is risicokapitaal; u kunt uw inleg deels verliezen. Risico’s omvatten faillissement van het platform of ondernemer, en een verkeerde voorstelling van het project.
Het gemiddelde rendement van crowdfunding wordt geschat op 8,0% per jaar. Rentes op crowdfunding-leningen liggen gemiddeld tussen 6 en 8% bruto, hoewel bruto-rentes enorm uiteen kunnen lopen, van vier tot soms wel twintig procent. Crowdfunding-investeringen hebben meestal een uitbetalingsstructuur als een obligatielening waarbij gedurende de looptijd rente wordt ontvangen. De rentepercentages zijn nominale rentes per jaar en worden berekend over de actuele restschuld. Uw rente is afhankelijk van het aflosschema. De rentebetalingen van crowdfunding projecten vinden maandelijks plaats. Als het doelbedrag voor de 15e van de maand is overgemaakt, vindt de eerste uitbetaling de 1e maand daaropvolgend plaats; is dit na de 15e, dan ontvangt u de eerste uitbetaling de 2e maand daaropvolgend. Een transactiefee van €0,10 per project wordt automatisch ingehouden op uw maandelijkse uitbetaling.
Investeren in crowdfunding projecten brengt inherente risico’s met zich mee. Het risico van crowdfundingfinanciering verspreidt zich over veel investeerders. Crowdinvesteerders moeten per project de risico-kansenverhouding afwegen, met inzicht in de kosten. Risicospreiding via een breed gespreide portefeuille met meerdere kleine investeringen is cruciaal. Houd altijd rekening met de mogelijkheid van volledig kapitaalverlies. Analyseer projectrisico’s grondig door de beschikbare documentatie te bestuderen en schakel eventueel een specialist in. Investeer enkel geld dat u voor een langere periode kunt missen, omdat risicospreiding en een lange beleggingshorizon het beleggingsrisico beperken. Begrijp de kenmerken en risico’s van beleggen voordat u start.
Om te starten met investeren in crowdfunding projecten, schrijft u zich in op een online platform. U kiest projecten uit diverse sectoren waar u in wilt investeren, vaak met een relatief klein bedrag. Hierbij kunt u geld uitlenen, sponsoren of doneren, afhankelijk van de vorm van crowdfunding. Het is verstandig uw inleg te spreiden over meerdere projecten en te beginnen met projecten die sterke zekerheden bieden.
Starten met investeren vraagt om een duidelijke aanpak. Volg deze stappen om goed van start te gaan:
Het kiezen van geschikte crowdfunding projecten vraagt om een gerichte aanpak.
Een grondige voorselectie is essentieel voor een succesvolle investering.
De beste crowdfunding projecten en platforms in Nederland hangen af van jouw investeringsdoel, maar er zijn diverse opties met eigen expertise. Populaire Nederlandse crowdfundingplatforms richten zich op verschillende financieringsmodellen, zoals donaties, aandelen, beloningen of leningen. Platforms bieden diverse vormen van financiering aan, waaronder donaties, rewards, leningen, converteerbare leningen en aandelen. Wat past bij jou?Voorbeelden van bekende platforms zijn Collin Crowdfund, CrowdAboutNow, Geldvoorelkaar.nl en Oneplanetcrowd. Collin Crowdfund vertegenwoordigt een belangrijk online crowdfundingplatform in Nederland. Om de beste keuze te maken, kun je kijken naar platforms die passen bij het type project dat jou aanspreekt. Investeerders.nl biedt een top-10 van beste crowdfunding-websites, beoordeeld op rendement, gebruiksgemak en aanbod. Ook de website top10crowdfund.nl houdt de marktpositie van crowdfundingplatforms bij, wat helpt bij je onderzoek. Een crowdfundingplatform in Nederland is altijd het podium voor een campagne van een gebruiker. Veel Nederlandse crowdfundingplatforms, zoals 1%Club, Capital Circle en Crowdrealestate, hadden in 2019 succesvolle campagnes.
Crowdfunding projecten bieden een alternatieve financieringsvorm wanneer u een lening zoekt buiten traditionele banken. Het is een manier waarop een breed publiek geld bijeenbrengt voor diverse projecten. Als u overweegt om geld te lenen voor uw project, dan is crowdfunding een interessante optie. Het kan ook een alternatief zijn voor wie snel geld nodig heeft en niet via traditionele wegen terechtkan. Crowdfunding is een alternatief voor kortlopende leningen, micro leningen en minileningen. Deze financiering kan zonder bank, wat een BKR-toetsing vermijdt. Particuliere crowdfunding is ook een alternatief voor consumentenkrediet. Voor franchisenemers is crowdfunding een geschikte financieringsbron als alternatief voor bancaire financiering. Als u moeizaam een bancaire lening krijgt of niet voldoet aan de solvabiliteitseis, is crowdfunding vaak een interessanter alternatief. Dit geldt meer dan voor een Qredits lening of leverancierskrediet. Zoek je naar mogelijkheden om geld te lenen, dan vind je op lening.nl diverse opties.
De minimale investering in crowdfunding projecten varieert sterk per platform, meestal tussen €1 en €1.000. Bij Doelbeleggen is de minimale inleg €25. Veel Nederlandse crowdfunding platforms, zoals Geldvoorelkaar en Kapitaal Op Maat, hanteren een instapbedrag van €100. Voor duurzame investeringen via DuurzaamInvesteren.nl of vastgoedprojecten bij SamenInGeld begint dit bij €250. Bij Voordegroei start u met investeren vanaf €500.
Uw geld is niet volledig veilig bij investeringen in crowdfunding projecten; het is risicokapitaal. U loopt de kans uw inleg deels of geheel te verliezen, vaak door een faillissement van de onderneming. Een investering in eigen vermogen, bijvoorbeeld in een start-up, biedt geen zekerheid over de groei. Slechts bij een lening met gestelde zekerheden heeft u enige bescherming. Ook het crowdfundingplatform zelf kan disfunctioneren, met risico’s zoals datalekken of hacking. U heeft geen garantie op het juiste gebruik van uw ingelegde geld. Daarom moet u zelf de betrouwbaarheid van het platform controleren en de risico’s kennen. Crowdfundingplatforms en ondernemingen hebben de plicht om heldere informatie te verstrekken, maar de eindverantwoordelijkheid ligt bij u.
Nee, een crowdfunding investering is meestal niet tussentijds te verkopen, benadrukt de AFM. Uw geld zit vast voor de duur van het project; er is zelden een actieve secundaire markt. Dit beperkt de liquiditeit, waardoor u niet zomaar kunt uitstappen. Een uitzondering is het prikbord van Waardevoorjegeld.nl voor tussentijdse verkoop. Hier gelden strikte regels: u verkoopt voor het nominale bedrag. Een deel aanbieden kan niet, en projecten met betalingsproblemen zijn uitgesloten. Het aanbieden kost 39,50 euro per project en blijft maximaal 30 dagen staan. Ondernemers kunnen wel afspraken maken over vervroegd aflossen of het terugkopen van aandelen.
Voor investeerders in crowdfunding projecten geldt in Nederland een belasting van 20% over de ontvangen rente. Dit bedrag wordt direct ingehouden op het rendement dat u via het crowdfundingplatform ontvangt. De belastingdruk op uw rente-inkomsten is dus een vast percentage van 20 procent. Crowdfunding biedt goede rendementen, maar houd er rekening mee dat de fiscale regeling voor crowdfundinginkomsten kan verschillen per land. Naast belasting beïnvloeden ook terugkerende kosten van het platform bij uitbetaling uw uiteindelijke rendement. Crowdfunding platformen kunnen aantrekkelijke resultaten bieden, met projecten die gemiddeld een rendement van 8,9% per jaar beloven. Dit is vaak hoger dan de gemiddelde spaarrente. Gemiddeld ligt het netto rendement van crowdfunding rond de 4 tot 5 procent. Projecten via SamenInGeld bereiken zelfs een gemiddeld netto rendement van 6,79%.