Geld lenen aan familie via een BV is fiscaal en juridisch mogelijk, maar vereist een zakelijke aanpak. Een BV kan als ‘familiebank’ fungeren, vooral wanneer er overtollige liquide middelen zijn. Deze constructie biedt flexibiliteit in leningsvoorwaarden, meer dan bij reguliere banken. U voorkomt directe belasting over het opgenomen bedrag, mits u zich aan het zakelijkheidsbeginsel houdt. Een schriftelijke leenovereenkomst is altijd nodig om misverstanden te vermijden. Dit artikel legt uit hoe u dit correct doet en welke fiscale gevolgen onzakelijk handelen kan hebben, vooral omdat geleend geld niet meer door de BV kan worden gebruikt.
Geld lenen aan familie vanuit een BV betekent dat uw besloten vennootschap geld uitleent aan een familielid. De Belastingdienst beoordeelt dit altijd als een zakelijke transactie. Een klant met een eigen BV kan zo geld van de BV gebruiken via een lening, zonder dat er direct belasting over betaald hoeft te worden. Uw eigen BV kan zo als een ‘familiebank’ fungeren, wat waardevol kan zijn voor familieleningen. Zelfs een Bitcoin BV kan als familiebank dienen voor leningen aan familieleden. Dit kan bijvoorbeeld voor een woning, wat fiscaal aantrekkelijk is, of voor het opbouwen van vermogen via een effectenportefeuille voor (klein)kinderen. Een lening van eigen woningschuld vanuit de BV aan (klein)kinderen blijft een interessante mogelijkheid. Het is belangrijk dat u marktconforme rente rekent en schriftelijke afspraken maakt om fiscale problemen te voorkomen. Anders beschouwt de Belastingdienst het als een schenking. Daarbij vallen leningen binnen de familiekring onder de regeling van excessief lenen bij de eigen vennootschap.
De voorwaarden voor een lening vanuit een BV aan familie moeten zakelijk zijn. Zakelijke voorwaarden voor een lening van een BV zijn de voorwaarden die de BV ook aan een derde zou stellen. Volgens de Belastingdienst betekent dit dat de BV dezelfde voorwaarden hanteert als voor een onafhankelijke derde in vergelijkbare omstandigheden. Een lening aan een DGA of familielid moet dus onder dezelfde voorwaarden plaatsvinden als bij derden. Dit omvat duidelijke afspraken over de aflossing en het stellen van zekerheden.
U legt de lening schriftelijk vast in een leningsovereenkomst. De Belastingdienst vereist bovendien dat u voldoende zekerheden biedt. Dit is essentieel om fiscale problemen te voorkomen. Voor meer informatie over diverse verschillende leningen, kunt u terecht op Lening.nl.
Een correcte leningsovereenkomst tussen uw BV en een familielid stelt u op door alle afspraken schriftelijk vast te leggen. De Belastingdienst benadrukt dat een zakelijke lening schriftelijk moet zijn vastgelegd in een leningsovereenkomst. Dit is zelfs bij voorkeur, om onduidelijkheden te voorkomen.
De overeenkomst moet duidelijk documenteren welke afspraken er zijn gemaakt. Hierin staan de essentiële contractvoorwaarden:
De rente voor een lening vanuit uw BV aan een familielid moet marktconform zijn. Dit betekent dat de rente overeenkomt met wat u bij een bank of andere financiële instelling zou betalen voor een vergelijkbare lening. Volgens de Belastingdienst is het uitgangspunt de rente die een bank ook zou vragen.
Om de marktconforme rente te bepalen, kijkt u naar de gangbare rentepercentages bij banken voor vergelijkbare leningen. Ook de rente die uw BV zelf aan haar financiers betaalt, wordt hierbij meegenomen. Hoewel er een toegestane marge is voor afwijking, hangt dit af van de specifieke omstandigheden van de lening.
Voor familieleningen met een vaste rente in juni 2025 waren er duidelijke percentages. Voor 5 jaar vaste rente was een percentage van 3,5% tot 4,2% marktconform. Bij 10 jaar vast lag de rente tussen 3,8% en 4,5%. Voor 20 jaar vast varieerde deze van 4,2% tot 5,0%.
Rekenvoorbeeld: Bij een lening van €50.000 over 120 maanden (10 jaar) tegen een marktconforme rente van 4,0% betaalt u maandelijks circa €507.
Onzakelijk handelen bij een lening vanuit uw BV kan leiden tot de beschouwing van de lening als inkomsten door de Belastingdienst. Dit heeft grote gevolgen voor de belasting die u als eigenaar betaalt. Er zijn dan fiscale sancties en negatieve belastinggevolgen mogelijk. De Belastingdienst beschouwt een lening van een BV aan de eigenaar als inkomsten als de eigenaar onzakelijk handelt.
U handelt onzakelijk als de lening niet voldoet aan de zakelijke voorwaarden. Ook het niet nakomen van afspraken telt als onzakelijk handelen. Zelfs wanneer uw BV een pensioen-, stamrecht- of lijfrenteregeling uitvoert, kan onzakelijk handelen leiden tot ernstige fiscale gevolgen.
De lening uit uw eigen BV moet u registreren en melden bij de Belastingdienst. Dit is essentieel om bijvoorbeeld de hypotheekrenteaftrek te behouden. Een artikel adviseert zelfs om woningleningen die u zelf regelt, verplicht te melden aan de Belastingdienst. Ook ouders moeten de Belastingdienst informeren over een eigenwoninglening aan hun kind om de renteaftrek veilig te stellen. Een familiehypotheek leningsovereenkomst moet geregistreerd zijn voor renteaftrek.
U moet de lening met alle details vermelden in uw jaarlijkse belastingaangifte. De lener laat de leningsovereenkomst registreren bij de Belastingdienst. Het contract voor de onderhandse lening moet u ook registreren bij de Belastingdienst. De Belastingdienst controleert of er een zakelijke grond is en of er rente wordt betaald. Zij accepteren alleen leningen die aan zakelijke voorwaarden voldoen; anders kan dit gezien worden als een verkapte winstuitkering. De Belastingdienst kijkt ook naar de besteding van de lening, of het nu om een woning, overig vastgoed, effecten of consumptieve doelen gaat. Als de Belastingdienst een lening als schenking ziet, betaalt u schenkbelasting. Onder bepaalde omstandigheden merkt de Belastingdienst de lening zelfs aan als eigen vermogen.
Onzakelijk handelen bij familieleningen vanuit een BV brengt aanzienlijke risico’s en gevolgen met zich mee. Wanneer een lening van een eigen BV aan kinderen niet voldoet aan zakelijke voorwaarden, zoals voldoende rente en redelijke aflossingseisen, kan de Belastingdienst dit als een schenking zien. Dit betekent dat u schenkbelasting moet betalen. Een familielening, of deze nu door een familielid wordt ontvangen of verstrekt, valt onder de wet excessief lenen bij de eigen vennootschap, inclusief leningen aan (klein)kinderen, (groot)ouders en hun partners. Een private ondernemer loopt financiële risico’s als deze wet overtreden wordt. Dit geldt ook voor financiering van een huisaankoop of vakantiewoning via de BV aan de aandeelhouder, als de voorwaarden onzakelijk zijn.
Ook de afspraken over aflossingsmethoden—zoals annuïtair, lineair of aflossingsvrij—moeten zakelijk zijn. Hoewel een familielening een alternatief kan zijn voor een schenking, wordt een onzakelijke lening alsnog als schenking behandeld. Specifieke regels gelden ook voor DGA’s die lenen van hun eigen BV. Het negeren van deze regels kan leiden tot de beschouwing van de lening als inkomen, met alle fiscale gevolgen van dien.
Een direct alternatief voor geld lenen aan familie via een BV is een onderhandse lening van familie of vrienden. U spreekt dan onderling af hoe u geld leent, bijvoorbeeld voor 4.000 euro. Een groot voordeel is de mogelijkheid tot lagere rentetarieven en het vermijden van traditionele kredietverstrekkers. Dit type lening heeft vaak geen BKR-registratie; zo is 2.000 euro lenen zonder BKR-toetsing mogelijk via familie of vrienden. Het ‘familiebank’ concept is hier een voorbeeld van, waarbij familieleden geld uitlenen voor bijvoorbeeld een woning of bedrijf. Dit kan een waardevolle financiële optie zijn. Toch vereist geld lenen aan familie een kritische afweging. Er is een risico op familieconflicten. Ook loopt een particuliere geldschieter kans op onverwachte belastinggevolgen. Leen geen geld aan iemand met schulden.
ING biedt diverse mogelijkheden als u geld wilt lenen, mits u al een betaalrekening bij hen heeft. U leent minimaal €2.500 met een Persoonlijke Lening. Het maximale leenbedrag voor een Persoonlijke Lening is €75.000. Bij goedkeuring ontvangt u het volledige leenbedrag direct op uw rekening. Deze lening is geschikt voor doelen zoals het financieren van een verbouwing. Meer details over de leningen van deze bank vindt u op de ING kredietpagina.
Voor kleinere bedragen kunt u bij ING Rood Staan aanvragen. Een andere optie is een ING Creditcard. Ook de Persoonlijke Lening is een mogelijkheid voor een kleiner bedrag. Bij een leenbedrag van €5.000 betaalde u in 2024 een maandtermijn van €105. De rente voor een lening van €5.000 voor inboedel was in 2024 9,8%.
Rabobank biedt verschillende mogelijkheden voor wie geld wil lenen, met een focus op hypotheken en bemiddeling voor persoonlijke leningen. U kunt bij Rabobank terecht voor een hypotheek, waarbij hulp van familie een rol kan spelen. Een leen-schenkconstructie is onder voorwaarden toegestaan en kan uw financiële leenruimte vergroten. Rabobank biedt hiervoor een gratis oriëntatiegesprek aan, waarin zij de voorwaarden doorlopen. Voor meer informatie over de financieringsmogelijkheden van Rabobank kunt u een kijkje nemen op de Rabobank kredietpagina.
Rabobank biedt zelf geen persoonlijke leningen meer aan. Zij bemiddelen wel voor persoonlijke leningen van Freo. Een persoonlijke lening van Freo leent u in één keer voor een specifiek doel. Deze lening heeft een vaste rente en looptijd, met de mogelijkheid om onbeperkt en kosteloos extra af te lossen. Het is altijd belangrijk om de productkenmerken en algemene voorwaarden goed door te lezen voordat u een persoonlijke lening afsluit.
Een BV mag geen geld lenen aan een familielid zonder rente. Dit is fiscaal niet verstandig, omdat de Belastingdienst een lening zonder marktconforme rente als een schenking beschouwt. Dit geldt ook als de overeengekomen rente te laag is. Een lening binnen de familie moet aan specifieke zakelijke voorwaarden voldoen om fiscaal geaccepteerd te worden. Zonder deze voorwaarden loopt u het risico op onverwachte belastinggevolgen, zoals een schenkingsaanslag over het verschil tussen de overeengekomen rente (of geen rente) en de marktconforme rente. Hoewel leningen binnen familiekring de mogelijkheid bieden tot lagere rentetarieven dan commerciële leningen, moet de rente wel schappelijk en marktconform zijn.
Rekenvoorbeeld: Stel, een BV leent €10.000 uit aan een familielid. Als de marktconforme rente voor een dergelijke lening 4,5% per jaar bedraagt en de looptijd is 5 jaar (60 maanden), dan zou de maandelijkse aflossing inclusief rente circa €186,44 zijn. Dit betekent dat over de gehele looptijd circa €1.186,40 aan rente wordt betaald. Het ontbreken van zo’n rentecomponent kan dus leiden tot een schenkingsaanslag over dit bedrag, omdat de Belastingdienst het als een bevoordeling ziet.
Een lening van uw BV aan familie is onzakelijk als de Belastingdienst oordeelt dat deze bij verstrekking al onzakelijk was. U vermoedt dit wanneer een externe partij niet dezelfde zekerheden en voorwaarden, inclusief een vast rentepercentage, zou accepteren. De Belastingdienst kan een lening als onzakelijk aanmerken, vooral als het risico bestaat dat zij deze als definitieve betaling aan de DGA ziet. Zij merkt een lening dan aan als niet-zakelijk van de BV en kan deze fiscaal heretiketteren. De Belastingdienst argumenteert dat een lening onzakelijk is als de kwalificatie onzakelijke lening van toepassing is. Een niet-zakelijke lening met te lage of geen rente kan de waardering in box 3 verlagen. Een renteloze lening kan zelfs schenkbelasting voor de ontvanger betekenen. Per definitie is een zakelijke lening er een die niet onzakelijk is.
Ja, een familielening kan de inkomstenbelasting van de directeur-grootaandeelhouder (DGA) beïnvloeden. Een DGA betaalt inkomstenbelasting over inkomen in box 1, met een tarief tot maximaal 52 procent. Renteloze leningen komen vaak voor binnen families en zijn een veelgebruikt instrument. De rente op een familielening is een vergoeding voor het beschikbaar stellen van de hoofdsom; als de Belastingdienst een lening als onzakelijk beschouwt, kan dit leiden tot een fiscale bijtelling voor de DGA. Een familielening is alleen een eigenwoningschuld als het voldoet aan de eisen van de Wet op de Inkomstenbelasting, inclusief annuïtaire of lineaire aflossingsplicht vanaf 2013. Deze kan annuïtair, lineair of aflossingsvrij worden afgelost. Familieleden verstrekken rechtstreeks een lening aan elkaar, bijvoorbeeld bij een familiehypotheek, en veel banken accepteren een familielening of schenking als eigen inbreng. Het is cruciaal dat de voorwaarden van een familielening zakelijk zijn om onverwachte belastingheffing te voorkomen.
Om fiscale problemen bij leningen aan familie vanuit de BV te voorkomen, hanteert u zakelijke voorwaarden. Rente rekenen is noodzakelijk; een renteloze lening is fiscaal niet verstandig. Anders ontstaan fiscale risico’s door boetes of correcties. Leningen van de BV aan de DGA of familie hebben altijd fiscale gevolgen. Voorkom ook ‘excessief lenen’ – een regeling die ook geldt voor leningen binnen de familiekring. Hierbij tellen schulden aan de BV van u, uw fiscale partner en verbonden personen mee (Belastingdienst). Lenen van meer dan €500.000 bij de eigen BV leidde tot belastingheffing, zoals in 2023 gold. Een voorbeeld hiervan is wanneer u €400.000 leent, uw partner €250.000 en uw schoonzoon €200.000; dit telt allemaal samen.