Een derde van de Nederlanders heeft dit krediet zonder het zo te noemen

36% van de Nederlanders heeft een creditcard waarvan het saldo maandelijks ineens wordt afgeschreven, en 18% heeft de mogelijkheid om rood te staan zonder die in de voorgaande twaalf maanden te gebruiken, blijkt uit de Consumentenmonitor consumptief krediet van de AFM van voorjaar 2025 (1.360 Nederlanders van 18 jaar en ouder, ondervraagd in april 2025). Een persoonlijke lening noemt maar 2%, een doorlopend krediet ook 2%. Toch concludeert de AFM: "Bijna 6 op de 10 Nederlanders geven aan minimaal één soort consumptief krediet te hebben." Het meeste krediet in Nederland zit dus in producten die bijna niemand een lening noemt.

Dit zijn de kredietvormen die Nederlanders hebben

Bronnen: AFM Consumentenmonitor voorjaar 2025 (meerdere antwoorden mogelijk); indeling kredietsoorten uit de BKR Monitor 2025; VFN Leennormenmethodiek v1.7 (17 november 2025).

Creditcards: miljarden aan betalingen, weinig gespreid betalen

Nederlanders betaalden in 2024 6,7 miljard keer met een kaart, voor in totaal € 198 miljard, 15% meer dan in 2022, meldt DNB. Van de 306 miljoen online kaartbetalingen ging ongeveer 230 miljoen via een creditcard; aan de kassa is de creditcard met 0,4% van de aankopen een uitzondering (DNB, Betalen aan de kassa 2025). De AFM zag het gebruik van de creditcard voor internetaankopen stijgen van 33% in 2024 naar 37% in 2025.

Het verschil zit in wat er na de aankoop gebeurt. Bij de kaart die 36% van de Nederlanders heeft, wordt het saldo de volgende maand ineens afgeschreven: kortlopend uitstel. Slechts 3% heeft een creditcard met gespreide betaling, waarbij je een deel van het saldo kunt laten staan en daar rente over betaalt. Die laatste vorm telt BKR als doorlopend krediet, samen met de roodstandlimiet, de doorlopende kredietfaciliteit en het verzendhuiskrediet. Eind 2025 stonden er volgens de BKR Monitor 2025 6,58 miljoen doorlopende kredieten geregistreerd op naam van 5,52 miljoen personen; 45,3% had een limiet onder € 1.000 en 42,5% een limiet van € 1.000 à € 2.499. Hoeveel daarvan creditcards zijn, splitst BKR niet uit. Vanaf 20 november 2026 vallen ook kaarten waarvan het saldo later ineens wordt afgeschreven onder de kredietregels, met zes maanden uitstel voor de aanbieders.

Zo wegen BKR en de leennormen een limiet die je niet gebruikt

Kredietverstrekkers toetsen een aanvraag met de leennormen van de VFN, de brancheorganisatie van financieringsondernemingen. Na je woonlasten en een bedrag voor levensonderhoud gaan je lopende verplichtingen van je inkomen af: de maandtermijnen van leningen, en voor een doorlopend krediet 2% van de limiet, ook als je er niets van gebruikt. Een roodstandlimiet van € 1.000 kost zo € 20 per maand aan ruimte, een creditcardlimiet met gespreide betaling van € 2.500 kost € 50. De kredietverstrekker ziet die limieten bij de BKR-toets, dus verzwijgen heeft geen zin.

De AFM ziet verschillen per leeftijd: 55% van de 65-plussers zegt geen van de genoemde kredietvormen te hebben, tegenover 31% van de 35-44-jarigen en 40% van de 18-34-jarigen. Ouderen hebben dus het minst vaak zulke limieten, dertigers en veertigers het vaakst.

Rekenvoorbeeld

Stel: je hebt een creditcard met gespreide betaling met een limiet van € 2.500 en een roodstandlimiet van € 1.000, en je gebruikt ze allebei niet. Volgens de normen is dat € 50 plus € 20 = € 70 per maand aan lopende verplichtingen. We rekenen met de rekentool van Lening.nl, die dezelfde normen gebruikt, voor een alleenstaande huurder met € 900 huur en een eigen auto, bij 8% rente.

Lenen kost geld: € 20.900 over 60 maanden tegen 8% kost € 423,78 per maand en € 4.527 aan rente; € 17.400 kost € 352,81 per maand en € 3.769 aan rente. De bedragen zijn een indicatie volgens de normen; de kredietverstrekker beslist en mag strenger zijn. Twee ongebruikte limieten kosten in dit voorbeeld evenveel leenruimte als een lopende lening met een maandtermijn van € 70.

Wat dit voor jou betekent

• Ga je een lening aanvragen, bekijk dan eerst welke limieten je hebt. Een roodstandmogelijkheid of creditcard met gespreide betaling die je niet gebruikt, kun je verlagen of opzeggen; wat er bij BKR staat, lees je bij BKR.
• Hoe een creditcard met en zonder BKR-registratie werkt, lees je bij creditcard zonder BKR-check en creditcard met krediet.
• Reken met lening berekenen uit wat je limieten doen met het bedrag dat je volgens de leennormen kunt lenen; vul 2% van elke limiet in als lopende last.
• Gebruik je een roodstand of creditcard met gespreide betaling wel, dan betaal je rente; sinds 1 januari 2026 mag die niet hoger zijn dan 12% per jaar.